El erteńin búgin oılasaq utamyz
Qazaqstan halqy Assambleıasy Keńesi músheleriniń úndeýin qoldaǵan otandastarymyzdyń ortaq oıy osyndaı Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Keńesiniń ústimizdegi jyly merziminen buryn prezıdenttik saılaý ótkizý týraly bastamasy quptarlyq is dep bilemiz. Prezıdenttik saılaýdy ótkizýdiń mańyzdylyǵyn Keńes músheleri: «Elbasyna senim mandatyn bildirý arqyly álemdik damýdyń jańa kezeńinde halqymyzdy biriktirip, memleketti damytýdaǵy mańyzdy máselelerge den qoıýǵa múmkindik alamyz», dep anyq kórsetip otyr. Elin súıgen er bolsa, ol – Elbasy. Memleketimizdiń táýelsizdiktiń tal besiginde terbetilýi, kúni búginge deıingi qol jetkizgen tolaıym tabystary, mamyrajaı tirligi, áldengen áleýeti, qaryshtaǵan ekonomıkasy – Elbasynyń biregeı batyl sheshimderi men saıasatynyń jemisi. Elińdi súıseń, erlik isteısiń, degen. Biz halqy úshin talaı táýekelge barǵan Nursultan Ábishulynyń márttigin erlikke balaımyz. О́ıtkeni, Elbasy memleketimizdiń qanat jaıýy jolynda jankeshti eńbek etti. Elimizdiń saıası bedelin kótere bildi. Árıne, bul kúnde biz egemendiktiń eleń-alań shaqtaryndaǵy qıyndyqtardy umyta bastadyq. Jaıly ómirdiń rahatynda rııasyz kún keship kelemiz. Qazirgi urpaq damýdyń dańǵyl jolyna túsken, bolashaǵy jarqyn, joly nurly Qazaqstandy biledi. Halqymyzdy tórtkúl dúnıege tanytqan Elbasy Nursultan Nazarbaev ekenin biledi. Elimizdi tatýlyqtyń, dostyqtyń, yntymaqtyń mekeni dep tanıdy. Tórtkúl dúnıege tanymal bolǵan shaqta tańdaı qaǵarlyq jetistigimizdi Elbasy odan ári eselese, búgingi tirligimiz gúldene berer edi. Keler urpaqtyń taǵdyryna senimdi bolar edik. Elimiz ulan-baıtaq keńistikte qýaty artqan bedeldi memleket bolyp, damyǵan elder qatarynan kóriner edi. Ishki beıbit ómir men ulttyq rýhymyz asqaqtaı túser edi. Sondyqtan biz aldaǵy ýaqytta da Elbasymen birge qadam basýdy tileımiz. Merziminen buryn prezıdenttik saılaý ótkizip, Elbasymyzdyń syndarly saıasatyn tolyǵymen júzege asyrýǵa múmkindik týdyrýdy oılaımyz. Bul – bardy baǵalaǵan, asylyn ardaqtaǵan kókirek kózi oıaý, halqyna jany ashyǵan barsha azamattyń maqsaty bolýy tıis dep sanaımyz. Memleket kóshin bir belesten ekinshi beleske bıiktetip júrgen Elbasyn tek qazaqstandyqtar ǵana emes, álem saıasatkerleri, adýyndy memleket prezıdentteriniń ózi moıyndap otyr. Sońǵy kezderi oryn alyp jatqan memleketaralyq saıası oqıǵalardyń beıbit jolmen sheshilýine tájirıbeli saıasatker, parasatty Prezıdent retinde Nursultan Ábishuly úlken úles qosýda ekenin de kórip júrmiz. Elbasynyń táýelsizdik alǵan 23 jyldan bergi atqarǵan qadaý-qadaý isterin qashanda qadap aıtsaq artyq emes. Ol egemen Qazaqstannyń tarıhynda saırap jatyr. Halqyn sońynan erte bilgen, eli úshin basyn myń qaterge tikken Elbasyn eli qoldaıdy. Elin nurly bolashaqqa jetelegen, san ǵasyrlar boıǵy babalar armanyn baıandy etken Elbasy halqyna Kóshbasshy bolýǵa laıyq tulǵa. Qazaqstandyqtardyń ómirin jaqsartý jolynda qazirgi ýaqytta kóptegen uzaq merzimdi baǵdarlamalar júzege asyp jatyr. Saıasatta, mádenıette, ekonomıkada, bilim-ǵylymda, áleýmette qolǵa alynǵan bastamalardyń baıandy bolǵany halyq úshin óte mańyzdy. «Elim úshin, halqym úshin, Qazaqstanym úshin tarıhtyń qaı synaǵyna da táýekel dep bas tigýge daıynmyn», degen Elbasyna tireý bolý, onyń bastamalarynyń jalǵasyn tabýy úshin, bolashaǵymyzdyń nurly, Elimiz Máńgilik bolýy úshin merziminen buryn prezıdenttik saılaý ótkizýge daıyn bolýymyz kerek. Prezıdentpen birge halyqtyń alar asýy áli alda dep bilemiz. Barsha Qazaqstan halqynyń júregine jol taba bilgen Elbasynyń halqy úshin aıanbaı qyzmet etetinine kámil senemiz! Ábdimanap BEKTURǴANOV, I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetiniń rektory, zań ǵylymdarynyń doktory, professor, UǴA korrespondent-múshesi. TALDYQORǴAN.Bıikterdi birge baǵyndyramyz!
Táńirdiń syıyna aınalǵan Táýelsizdikpen qaýyshqan jyldardan bergi aralyqta almaǵan asýymyz, baǵyndyrmaǵan bıigimiz joq ta shyǵar. Soqtyqpaly-soqpaqty san alýan kezeńderdi bastan ótkergen Qazaq eliniń ekonomıkasy da, mádenıeti de, sporty da qaryshtap damýdyń jolyna tústi. Onyń bári kóregen Kóshbasshymyz Nursultan Nazarbaevtyń sarabdal saıasatynyń, qamqorlyǵynyń arqasy, árıne. London tórinde qazaq sportshylary atoı saldy. Jeti altyn túgili buryn-sońdy bizdiń eldiń sportshylary Olımpıadadan tórt altyn alǵan emes. Tolaıym tabys pa, tabys. Maqtanýǵa bola ma, bolady. Eńbek bar jerde nátıje bolady. Qoldaý bar jerde sportshy da damıdy. Sportqa salynǵan ınvestısııa ózin aqtaǵany osy emes pe? Biz de taý tulǵa aǵalarymyzdan tálim alyp óstik. Olımpıada shyńyn baǵyndyrǵan batyr aǵalarymyzdy úlgi tuttyq. Sol arqyly ózimizdi qaıradyq. Qazaq eliniń qalqany bolýǵa barymyzdy salyp kelemiz. Jaqynda ǵana Qazaqstan halqy Assambleıasy Keńesiniń otyrysynda elimizde kezekten tys prezıdenttik saılaý ótkizý týraly usynys aıtylyp, ol keńinen qoldaý tapty. Biz de qoldaımyz, qýattaımyz. Qazaq «Qudaı qalaǵan han bolady» dep jatady. Elbasymyz Nursultan Nazarbaev elimizdi ótpeli kezeńnen erlikke para-par sheshimderimen alyp shyqty. Jer jahandaǵy bolyp jatqan qıyndyq, daǵdarys ataýlyny sezbeı de qaldyq. Álem elderi Qazaqstandy túbegeıli moıyndady. Ol eńbek álbette ólsheýsiz. Biz de sportshy retinde álemde beleń alyp jatqan sońǵy jaǵdaılardy bilip otyrmyz. Sondyqtan da atalǵan usynysty qoldaımyz. Jurt degende jumylatyn halyq ta bul uıǵarymdy qoldaıtynyna senemin. Alda talaı abyroıly syndar, aıtýly dodalar tosyp tur. Ol jerde eldiń eldigi, erdiń erligi synǵa túsedi. Sol synaqtardan Prezıdentpen birge múdirmeı óterimizge senimimiz kámil. Bárimizge de aldymen Alla jar bolsyn! Jasulan QYDYRBAEV, aýyr atletıkadan álem chempıony. Jambyl oblysy.Erte qamdanǵannyń esesi ketpeıdi
Elimiz áleýmettik-ekonomıkalyq jáne saıası reformalar júrgizý barysynda batyl qadamdarǵa baryp, keń aýqymdy jumystar jasap, sonyń nátıjesinde úlken jetistikterge qol jetkizdi. Qazaqstan – álemdik arenada óziniń ornyn oıyp turyp aldy. Búginde jer jahannyń beldi memleketteri bizdiń elmen sanasady. Kóptegen máselelerde aqyldasyp otyrady. Qazaqstanda zamanaýı memlekettiliktiń berik irgetasy qalanyp, eldiń aýmaqtyq tutastyǵy qamtamasyz etildi. El jedel damýdyń dańǵyl jolyna túsip, álemdik ekonomıkanyń ajyramas bóligine aınaldy. Qazaqstan – tabysty, dınamıkalyq sıpatta damyp, álemdik úderisterge yqpaly bar irgeli memleketke aınaldy. Turaqty ishki saıası ahýal, ultaralyq tatýlyq pen dinaralyq kelisim, sapaly memlekettik basqarý – osynyń bári Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tabandy da salıqaly túrde júrgizip otyrǵan saıasatynyń nátıjesi. Bul – adamnan jasyrǵanmen, Alladan jasyra almaıtyn shyndyq. Qazirgi álemdik daǵdarys pen kórshi elderdegi ekonomıkanyń quldyraýy kóp nársege kózimizdi jetkizip otyr. Osyndaıda elimizdegi bereke men sharýa adamyna degen qamqorlyqtyń qanshalyqty qymbat ekenin anyq túsinemiz. Osy joldan taımaı, kóterilgen bıikten tómendemeı, alǵa jyljý úshin bizge turaqtylyq pen senimdilik aýadaı qajet. Sondyqtan «Abzal jáne K» tolyq seriktestiginiń ujymy Assambleıa Keńesiniń kezekten tys saılaý ótkizý týraly bastamasyn tolyqtaı qoldaıdy. Biz Memleket basshysynyń aýyl sharýashylyǵyn damytý, agroónerkásip keshenin qoldaý baǵytyndaǵy qamqorlyǵyn kórip kelemiz. 360 adam jumys jasaıtyn mekeme ótken jyly 5500 gektarǵa kúrish daqylyn egip, kúrishtiń ár gektarynan 60 sentnerden astam ónim jınady. Kúrishti egip qana qoımaı, tuqym ósirý, kúrishti óńdeý jumysymen de aınalysamyz. Bizdiń ujym óziniń bolashaǵyn, barsha qazaqstandyqtar sekildi, tek Elbasymen ǵana baılanystyrady. Sondyqtan saılaýdyń merziminen buryn ótip, oǵan Nursultan Ábishulynyń qatysqanyn qalaıdy. Bul osyǵan deıingi jasalǵan barsha jumystyń aldaǵy ýaqytta irkilissiz jalǵasyp, damý jolymyzdyń keleshegin kemeldendire túser edi. Abzal ERALIEV, Qazaqstannyń Eńbek Eri. Qyzylorda oblysy.Durys baılam, oryndy usynys
Qazaqstan halqy Assambleıasy Keńesiniń prezıdenttik saılaýdy merziminen buryn ótkizý týraly bastamasyn durys sanaımyz. О́ıtkeni, álem qarjy-ekonomıkalyq daǵdarystan qaljyrap, saıası-ekonomıkalyq jaǵdaı turaqtanbaı turǵanda aldaǵy 2016 jyly prezıdenttik jáne parlamenttik saılaýlardy ótkizý jeńil bolmaıtyny aıan. Sondyqtan prezıdenttik saılaýdy merziminen buryn ótkizý óte durys ekenin saılaýshy retinde moıyndaımyz. «Ulyny uly tutsa qut bolar» dep Mahmud Qashqarı atamyz aıtqandaı, Qazaqstan halqy burynǵy ótken saılaýlarda da óz kóshbasshysyn tańdaýda qatelik jibermegen edi. Halqynyń senimine ıe bolǵan Nursultan Nazarbaev ózine júktelgen halyq aldyndaǵy paryzy men mindetin asa jaýapkershilikpen atqara otyryp, elimiz táýelsizdiginiń máńgilik jáne áleýmettik turaqtylyǵynyń myǵym bolýy úshin eńbek etip keledi. Qazaqstannyń halyqaralyq, geosaıası turǵyda tanymal bolýyna zor yqpal jasap, qazaq halqyn dúnıejúzine tanytqanyna súıispenshilikpen qaraımyz. Qazaqstan jerin mekendeıtin júzden astam ulttar men ulys ókilderiniń jáne birneshe dinı konfessııalardyń bir-birine degen senimi ornaǵan. Elbasynyń bastamasymen qurylǵan Qazaqstan halqy Assambleıasy búgingi tańda óz jemisin berip otyr. Birneshe ult ókilderi turatyn bizdiń Arqalyq qalasynda da etnosaralyq kelisim turaqty. Dos qushaqtar aıqasyp, bir atanyń balalaryndaı tatý-tátti ómir súrip keledi. Olar Qazaqstandy óz Otanym dep esepteıdi. Búgingi kúnniń erteńgi tarıhtyń óshpes bir paraǵyna aınalary anyq. Elbasynyń Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynan bastaý alyp jáne ýaqytynan buryn iske qosylǵan «Arqalyq – Shubarkól» temirjoly Saryarqa jeriniń naq kindiginde ornalasqan. Arqalyq qalasynyń ekonomıkalyq-áleýmettik damýyna úles qosady. Tek búgingi kúnniń ózinde júzdegen adam temirjol torabyna jumysqa ornalasty jáne osy jol arqyly poıyzdar ersili-qarsyly tıesili baǵytta júk tasymaldaýda. 2020 jylǵa deıin monoqalalardy damytýǵa arnalǵan baǵdarlamanyń sheńberinde Arqalyqqa da ınvestısııa tartyldy. Qalanyń ınfraqurylymy jaqsaryp keledi. Apatty jaǵdaılarda turǵan úıler ysyrylyp tastaldy. Elbasynyń turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq pen sý jáne jylýmen qamtamasyz etý jelileri ınfraqurylymyn jańǵyrtý týraly tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda ótken jyly 11 turǵyn úı kúrdeli jóndeýden ótkizildi. Arqalyq halqynyń júreginde erteńgi kúnge degen senim uıalady. Qalada ornalasqan mekemeler men kásiporyndar, pedagogıkalyq ınstıtýt pen kolledjder, mektepter qalypty jumys istep tur. Prezıdent Jańa Ekonomıkalyq Saıasatyn jarııalaǵan «Nurly Jol – bolashaqqa bastar jol» atty Joldaýynda bizge birinshi rette oryndalatyn is-sharalardy aıqyndap berdi. «...Alysty jaqyn etý – búgingi Jolda ýdyń túıini bolmaq», degeni barlyq qazaqstandyqtardyń oıynan shyqty. Kólik-logıstıkalyq ınfraqurylymdardy damytý úshin bergen naqty tapsyrmalary óte oryndy. Qazaqstan aımaǵynyń ózara baılanysyn jaqsartý arqyly elimizdiń ishki áleýetiniń artatyny aıqyn. Elbasymyz aldaǵy ýaqytta halqymyzdyń ejelgi armany – Máńgilik El ıdeıasyn júzege asyrýǵa belsene eńbek eterine nyq senimdimiz. Osy istelgen jáne bolashaqta oryndalar keleli sharýalardy paıymdaı kelip jáne elimizdiń kelesheginiń irkilissiz damýy úshin Qazaqstan halqy Assambleıa Keńesiniń prezıdenttik saılaýdy merziminen buryn ótkizý týraly sheshimin biraýyzdan qoldaımyz. Seıitbek QÝANYShBAEV, Y.Altynsarın atyndaǵy Arqalyq memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynyń rektory. ARQALYQ.Biraýyzdan qoldaımyz
Bıyl prezıdenttik saılaý ótkizýge usynys jasaǵan Qazaqstan halqy Assambleıasy Keńesiniń úndeýin soltústikqazaqstandyqtar da biraýyzdan qoldap otyr. Bul bastama jurtshylyq kókeıindegini dóp basyp, erteńge degen el senimin bekemdeı túsýde. Shynynda da, álemde turaqsyzdyq oryn alǵan qazirgi kúrdeli kezeńde naqty tańdaýymyzdan, strategııalyq baǵytymyzdan aınymaı, Qazaqstandy jańǵyrtý jáne álemniń eń damyǵan 30 eliniń qataryna ený úshin biz Elbasymyz Nursultan Nazarbaevtyń tóńiregine burynǵydan da toptasa túsetin bolamyz. Saılaýdy merziminen buryn ótkizý arqyly ekonomıkamyzdy odan ári nyǵaıtýdyń, júrgizilip otyrǵan saıasattyń sabaqtastyǵyn qamtamasyz etýdiń tyń múmkindikteri qarastyrylyp, halyq ıgiligi jolyndaǵy baǵdarlamalardyń jalǵasatyny anyq. Sondyqtan da bul bastamaǵa, shyn máninde, basqadaı balama joq dep oılaımyn. El ekonomıkasynyń turaqtylyǵy búkil Qazaqstan halqyna tıimdi. Sonyń ishinde bizder, jergilikti ónim óndiretin kásipkerler óndiristiń qazirgi daǵdarysty kezeńinde kezdesken qıynshylyqty eńsere otyryp, turǵyndar turmysyn jaqsarta túsetin otandyq sapaly ónimder shyǵarýǵa múddelimiz. Alaıda, qandaı da bir jaqsy istiń birden dańǵyl jolǵa túspeıtini sııaqty, osy jyldyń basynda qyzmetine kirisken Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtyń aıasyndaǵy jumystan da kúterimiz mol. Bastapqy kezeńde álemdik munaı baǵasynyń quldyrap ketýi, Batys elderiniń Reseı memleketine jarııalaǵan sanksııalyq sharalary keri áser etkenimen, ýaqytsha qubylys ekenin jaqsy túsinemiz. Osy rette, Elbasymyz Qazaqstan halqyn «Qazaqstanda jasalǵan» uranymen otandyq ónimderdi nasıhattaýǵa bekerge shaqyryp otyrǵan joq. Árıne, Odaq quramyna engennen keıin onyń talabyna baǵynbasqa bolmaıdy. О́zara kedendik bekettiń alynýy Reseıdiń dál qazirgi arzan taýarlarynyń Qazaqstan naryǵyna jol ashyp berdi. Odaqqa múshe elder arasyndaǵy saýda qatynastary rettelip, jalpyǵa ortaq zańdylyq arnasyna túseri sózsiz. Bul jaıynda Elbasynyń qatysýymen ótken Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda da aıtyldy. «Bizdiń qazirgi ekonomıkalyq saıasatymyzdyń baǵyty durys. Keleńsizdikter syrtqy naryqtyń áseri, Qazaqstan ishinde ekonomıkalyq daǵdarys joq», – dedi Prezıdent. Memleket basshysynyń osy sózderin barynsha qoldap, qıyndyqtarǵa qaıyspaı jumys jasap jatqan jaıymyz bar. Bizdiń «Kazmıasoprodýkt» JShS-niń qala bazarlary men saýda ortalyqtarynda óndirýshiniń baǵasy boıynsha saýda jasaıtyn 10 saýda alańy jumys isteıdi. Et ónimderiniń 20-dan astam túrin shyǵaramyz. О́ndiriske tek jergilikti shıkizattar ǵana paıdalanylady. Degenmen, joǵaryda atalǵan keleńsizdikterge baılanysty jyl basynan beri ónim shyǵarý kóleminiń eki esedeı kemip ketkenin de aıtpasqa bolmaıdy. О́tken jyly táýligine orta eseppen 4-4,5 tonna et ónimderin shyǵaryp otyrsaq, búginderi bul kórsetkish nebári 2 tonnany quraıdy. Qaladaǵy et ónimderin óndiretin kásiporyndardyń ishinde bizdiń birshama táýir jaǵdaıda ekenimiz ras. Sonyń ózinde qala sýpermarketterinde óndirilgen ónimderimizdiń 20 paıyzy ǵana ótedi. Osy oraıda, «Qazaqstanda jasalǵan» aksııasy keń óris taýyp, sýpermarketter jergilikti óndirýshilerdiń ǵana ónimderin satsa eken deımiz. Kásipornymyzda óndiristik qondyrǵylar jańartylyp, germanııalyq qural-jabdyqtar qoıyldy, avtomobıl parki jańǵyrtyldy. Bir sózben aıtqanda, jaýapty tapsyrystardy oryndaýǵa tolyq daıynbyz. Elbasymyz aıtqandaı, ózimizdegi naryqtyń keminde 50 paıyzyn jergilikti ónimdermen jabýǵa kúsh salýymyz kerek. Oǵan bizdiń múmkindigimiz zor. Aldaǵy saılaýǵa baılanysty saıası naýqan jergilikti ónim óndirýshilerdi de joǵary belesterden kórinýge jigerlendiredi. Onda biz óz qalaýymyzdy jasap, el ekonomıkasynyń kósegesin kógertetin kemeńgerdi tańdaımyz. Barsha el azamattaryn Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń saılaýyn bıyl ótkizý týraly bastamany qoldaýǵa shaqyramyz. Arkadıı VOZNIýK, «Kazmıasoprodýkt» JShS-niń dırektory. Soltústik Qazaqstan oblysy.